Laatst bijgewerkt op 26 februari, 2020
Sulawesi is het derde grootste eiland van Indonesië en is nog relatief onontdekt. Het eiland telt ongeveer 15 miljoen inwoners en werd vroeger ook wel Celebes genoemd.
Sulawesi is niet eenvoudig te bereiken, maar als je er eenmaal bent is het meer dan de moeite waard. Hier gaan een prachtig landschap, bounty stranden en schitterende koraalriffen samen met een bijzonder rijke cultuur en traditionele bevolkingsgroepen zoals de Toraja’s.
De hoofdstad van Sulawesi is Makassar, een miljoenenstad die je zintuigen prikkelt met een heksenketel van drukte, toeterend verkeer en sterke geuren. Toch heeft de stad een bepaalde charme door de vriendelijke bevolking en het verrukkelijke eten in de vele eetkraampjes (‘warungs’). Één van de belangrijkste bezienswaardigheden in de stad is Fort Rotterdam. De koloniale pakhuizen in het fort zijn een herinnering aan het Nederlandse verleden van de stad.
In het zuiden van Sulawesi ligt het Tana Toraja gebied. Dit is het centrum van de eeuwenoude Toraja cultuur. Je vindt er traditionele huizen met bootvormige daken, rijstterrassen waar boeren aan het werk zijn en een groene, bergachtige omgeving. Het leven van de Toraja’s draait om de dood. Alles wordt in het werk gesteld om de doden een rituele overgang naar het hiernamaals te geven. De begrafenisceremonies brengen families samen, er worden varkens en buffels geslacht en rituele dansen uitgevoerd. Rantepao is de grootste plaats in Tana Toraja en een goede uitvalsbasis voor een tour door de regio. Je kunt er o.a. overnachten in traditionele woningen met bootvormige daken, die omgebouwd zijn tot hotel of guesthouse. Kijk o.a. bij Booking.com voor accommodaties.


Groene rijstterrassen bij Tana Toraja.


Traditionele huizen in Tana Toraja.


Traditionele kledij.
Twee bijzondere nationale parken op Sulawesi zijn het Lore Lindu National Park en het Tangkoko National Park.
Het Lore Lindu National Park is een bijzonder park met een weelderige natuur, vlinders die groter zijn dan je hand en vele vogels die nergens anders voorkomen. Ook het schuwe spookdiertje kun je hier tegenkomen. In het Lore Lindu park leven een aantal traditionele stammen. Het park staat ook bekend om de verspreid liggende stenen overblijfselen van een lang verdwenen cultuur. Niemand weet precies hoe de beelden in de valleien terecht zijn gekomen. Het is een absolute aanrader om onder leiding van een gids een tocht door het park te maken.
Het Tangkoko National Park beslaat 800 hectare aan regenwoud begrenst door een kustlijn met prachtige zandstranden en koraalriffen. Hier leven zwarte makaken, neushoornvogels, de Sulawesi beer cuscus en de Tarsier (het kleinste aapje ter wereld). Aangezien dit nachtdiertjes zijn, worden er ook nachttours door het park georganiseerd om ze te kunnen spotten. Vanwege de insecten is het aan te raden je goed te bedekken en dichte schoenen aan te trekken wanneer je het park gaat verkennen.


De grote massieven bomen in het Tangkoko National Park zijn de thuisbasis van tarsiers en makaken.


Tarsier aapje.


Jonge makaak.
Naast Makassar is Manado de grootste stad van Sulawesi. De stad telt zo’n 300.000 inwoners en is een prima uitvalsbasis om het noorden van het eiland te verkennen. In de levendige stad vind je vele hotels, restaurants en winkels. In de directe omgeving van de stad kun je Bunaken, Tomohon, de Lembeh straat en Tangkoko National Park bezoeken.
Voor de kust van Manado, de hoofdstad van de provincie Noord-Celebes, ligt het eilandje Bunaken, één van de mooiste duiklocaties uit de regio. Bunaken eiland is samen met vier andere eilanden onderdeel van het Bunaken Manado Tua Marine National Park voor de kust van Noord-Sulawesi. Hoewel het eiland dicht bij de drukte van de stad Manado ligt, is het er rustig en nog niet overladen met toeristen. De 2500 eilandbewoners leven voornamelijk van de visserij en het leven is hier relaxed. Het onderwaterleven is bijzonder divers, met meer dan 300 soorten koraal en 3000 verschillende soorten vis.




Koraalrif in het Bunaken National Park.
Tomohon is een plezierig stadje niet ver van Manado in het noorden van Sulawesi. Het is prachtig gelegen aan de voet van de Gunung Lokon vulkaan. De bekendste attractie van Tomhon is iets minder relaxed en vereist een sterke maag. Ze zeggen dat de Minahasan bevolking alles eet wat vier poten heeft, behalve de stoelen en tafels. Nergens wordt dit meer duidelijk dan op de dagelijkse markt in de stad. Hier vind je zowel dode als levende honden, varkens, ratten en vleermuizen die uitgestald liggen op de kraampjes. Bezoek de markt op zaterdagochtend als je nog meer sensatie wil, dan komen de ‘slangen slachters’ naar de markt.




De Togian archipel is een kleine eilandengroep ingesloten tussen de kusten van noord- en midden-Sulawesi. De eilanden worden bedekt door tropisch regenwoud. Zowel op land als in zee leven dieren die alleen hier voorkomen. Op het eiland Kadiri kun je kennismaken met de Bajo, een zeenomaden volk. De Togian eilanden zijn niet eenvoudig te bereiken, maar het is de moeite waard. Als je in een hangmat op één van de tropische stranden ligt is het waarschijnlijk nog moeilijker om weer weg te gaan.


Adembenende blauwe lagune bij de Togian eilanden.


In het zuiden van Sulawesi ligt het grote Tempemeer. Het ondiepe meer was ooit een zeestraat die Zuid-Sulawesi van de rest van het eiland scheidde. Nu droogt het meer langzaam op en is het omgeven door moerassen. In de droge periode vallen grote stukken van het meer droog, in het natte seizoen loopt het weer vol en treedt het buiten zijn oevers. Op en rond het meer leven vele vogels. De bewoners van de dorpjes in en aan het meer leven in traditionele drijvende huizen. Er worden geen boottochten georganiseerd, maar je kunt bij je hotel zelf een boot (lopi pakkaja) huren. Het Tempemeer is bereikbaar vanaf Sengkang via de Sungai Walanae.


Reizen naar Sulawesi kan via de twee grote steden Makassar en Manado, de twee toegangspoorten tot Sulawesi met de grootste luchthavens. Vanuit Jakarta, Denpasar en Singapore vetrekken dagelijks binnenlandse vluchten naar beide steden. Wil je meteen vanaf Amsterdam naar Makassar dan vind je beste aanbiedingen bij Garuda Indonesia, naar Manado vlieg je het voordeligst met Singapore Airlines. Ticketprijzen liggen tussen de €650 en €900, afhankelijk van het seizoen.
Georganiseerde Sulawesi-rondreizen (vaak i.c.m. Java en/of Bali) vind je bij de meeste Indonesië-aanbieders rechts op deze pagina, zoals FOX Verre Reizen, Djoser, Shoestring en individuele specialisten Riksja Indonesië en Van Verre. Wil je Sulawesi combineren met Sumatra? Kijk dan bij deze geweldige 31-daagse groepsrondreis van FOX Verre Reizen of deze 24-daagse individuele rondreis van Van Verre.
Ontwerp je individuele rondreis samen met Emile, de reisspecialist die er woont. Stuur hem je wensen en hij maakt voor jou een reisvoorstel op maat.
Bezoek website
Individuele rondreizen op maat naar alle eilanden van Indonesië. Onze reisspecialisten helpen je graag met het samenstellen van jouw Indonesië reis.
Bezoek website
De mooiste privé-reizen, geheel op maat en altijd perfect afgestemd op jouw wensen.
Bezoek website
Je kunt het hele jaar door naar Sulawesi reizen. Als je het zo droog mogelijk wilt houden, moet je de reis tussen juni en oktober plannen.
Sulawesi heeft voor ieder wat wilt. Je vindt er prachtige stranden (bijv. in het zuidelijke backpackersdorpje Birra), er zijn jungles en mooie natuurreservaten. In het noorden bij Tomohon vindt je verschilende vulkanen. Sommige zijn te beklimmen maar niet allemaal, waaronder een van de meest actieve vulkanen ter wereld. Bij Bunaken kun je fantastisch duiken. De meeste riffen zijn daar een bijna rechte lijn de diepte in dus de meeste duiken zijn waldives. Ik heb op heel wat plekken ter wereld gedoken maar heb nog nooit zo veel verschilende soorten vissen gezien. Ook stikt het er van de schildpadden en kom je geregeld rifhaaien tegen.
Het absolute hoogtepunt van Sulawesi zijn natuurlijk de begrafenisrituelen van de Toraja's in Centraal Sulawesi. In en om Rantepao zijn in de maanden juli en augustus bijna dagelijks begrafenissen die je actief mee kunt maken. Het wordt erg gewaardeerd wanneer je een offer mee brengt (dit kunnen sigaretten zijn, maar ook een varken of buffel als je wat meer te besteden hebt). Een sterke maag komt wel van pas want tijdens het ritueel worden diverse varkens en buffels ritueel geslacht en ontleed.
In de zomer van 2015 twee weken gereisd door Zuid & Noord-Sulawesi. In het zuiden veel gezien en gereisd, waarbij Rantepao en de Toraja bevolking één van de (vele) hoogtepunten was. We hebben hier een begrafenis bijgewoond die je in Nederland absoluut nooit zult meemaken. Als je er bent, vraag aan je gids of dit mogelijk is (alleen buiten regenseizoen). In Rantepao gegeten bij Tropical Café. Hier kun je echt Toraja food eten (mits wel eerder op de dag besteld!), wel iets prijziger dan gemiddeld in Indonesië, maar voor Nederlanders nog meer dan betaalbaar. Erg lekker gegeten! Verder; Makassar is groots, druk, arm en chaotisch. Tussen Makassar en Rantepao ontzettend mooie rijstvelden gezien, onwijs lieve en gastvrije mensen ontmoet, en weinig toerisme.
In het noorden hebben we vooral gedoken. Allereerst naar Tangkoko geweest, hier hebben we oa de tarsiers gezien (kleine aapjes). Daarnaast zwarte makaken, slangen, neushoornvogels. Daarna overnacht in Pulisan jungle beach resort (aanrader als je echt tot rust wilt komen zonder telefoon, wifi of stroom) en tenslotte in Bunaken sea garden resort (eveneens een aanrader). Duiken was op allebei de plekken erg prachtig, bij Bunaken vooral muren van koraal waarbij Lekuan II de mooiste plek was. Je kunt hier naast duizenden vissen oa haaien, schildpadden, zeepaardjes, en koraalduivels vinden.
Het duiken is in het noorden van Sulawesi geweldig, niet alleen bij Bunaken Marine park met prachtige walldives maar ook het muckdiving bij de Lembeh strait. Verder kun je leuke excursies maken door de highlands met o.a. vulkaan, warmwaterbronnen, leuke stadjes en naar de jungle bij Tangkoko met onder andere tarsiers (spookdiertjes), mooie vogels, zwarte makaken (apen) en cuscus-beertjes. In het zuiden en midden van Sulawesi zijn we niet geweest, maar ik zou graag nog eens teruggaan.






Ontwerp je individuele rondreis samen met Emile, de reisspecialist die er woont. Stuur hem je wensen en hij maakt voor jou een reisvoorstel op maat.
Bezoek website
Individuele rondreizen op maat naar alle eilanden van Indonesië. Onze reisspecialisten helpen je graag met het samenstellen van jouw Indonesië reis.
Bezoek website
Original Asia is een creatieve en innovatieve touroperator met veel oog voor detail. De mooiste privé-reizen, geheel op maat en altijd perfect afgestemd op jouw wensen.
Bezoek website
Bekijk & vergelijk meer goedkope vliegticketdeals op Cheaptickets.nl.